قرص آریپیپرازول با نام تجاری ابیلیزول یا آریزوور دارویی است که در دستهای از داروها به نام آنتی سایکوتیکهای آتیپیک قرار میگیرد. این داروها به مدیریت برخی بیماریهای سلامت روان ازجمله مواردی که ممکن است بر کودکان مبتلا به بیماریهای عصبی مانند اوتیسم یا بیش فعالی تأثیر بگذارند، کمک میکنند. آریپیپرازول با تأثیر بر برخی مواد شیمیایی در مغز مانند دوپامین و سروتونین کار میکند. این مواد میتوانند به بهبود خلقوخو، کاهش اضطراب و مدیریت علائمی مانند تحریکپذیری، پرخاشگری و نوسانات خلقی که ممکن است برخی از کودکان با نیازهای خاص تجربه کنند، کمک کنند. توجه داشته باشید آریپیپرازول فقط باید تحت راهنمایی و تجویز متخصص، که به دقت مزایای بالقوه و عوارض جانبی آن را برای هر فرد بررسی میکند، استفاده شود.
حتما بخوانید: داروهای بیش فعالی کودکان
آریپیپرازول درمان اصلی ADHD است؟
آریپیپرازول بهعنوان درمان اصلی اختلال بیشفعالی/کمتوجهی (ADHD) توصیه نمیشود. داروهای اصلی برای درمان ADHD، محرکهایی مانند متیلفنیدات و آمفتامینها هستند.
آریپیپرازول ممکن است فقط در موارد ADHD همراه با اوتیسم، پرخاشگری شدید، تحریکپذیری یا نوسانات خلقی تحت نظر روانپزشک کودکان استفاده شود.
تأیید FDA آریپیپرازول و کاربرد اصلی آریپیپرازول در کودکان
آریپیپرازول توسط FDA برای موارد زیر در کودکان تأیید شده است:
- تحریکپذیری مرتبط با اختلال طیف اوتیسم (کودکان 6 تا 17 سال)
- سندرم تورت (کودکان 6 سال و بالاتر)
- اسکیزوفرنی در کودکان بالای 13 سال
- دورههای شیدایی یا مختلط ناشی از اختلال دوقطبی I در کودکان 10 سال یا بیشتر
اما برای ADHD بهتنهایی تأیید نشده است.
آریپیپرازول چطور عمل می کند؟
آریپیپرازول متعلق به گروهی از داروها به نام ضد روان پریشی است. این بیماری دارو شما را درمان نمی کند، اما می تواند به کاهش علائم کمک کند.
آریپیپرازول با تأثیر بر پیام رسان های شیمیایی در مغز (انتقال دهنده های عصبی) مانند دوپامین عمل می کند. اگر دوپامین شما بیش از حد باشد، می تواند باعث شود چیزهایی را ببینید که وجود ندارند (توهم) یا به چیزهایی فکر کنید که درست نیستند (هذیان). دوپامین همچنین در حرکات ماهیچه ای نقش دارد، بنابراین مقدار زیاد آن می تواند بر عضلات شما تأثیر بگذارد.
آریپیپرازول همچنین بر روی انتقال دهنده عصبی دیگری به نام سروتونین نیز اثر می کند که کفته می شود خلق و خو را کنترل می کند.
مصرف آریپیپرازول شخصیت شما را تغییر نمی دهد و اعتیادآور نیست.
تأثیر داروی آریپیپرازول بر کودکان
آریپیپرازول میتواند برای کودکان با نیازهای ویژه مانند کودکان بیشفعال مفید باشد و به مدیریت چالشهای خاصی که ممکن است با آنها مواجه شوند، میپردازد. همچنین تحقیقات نشان میدهند مصرف این دارو بهشکل قابل توجهی باعث بهبود علائم بیشفعالی و کاهش سطح پرولاکتین در کودکان میشود. در اینجا تأثیرات آریپیپرازول بر رفتارهای کودکان بیش فعالی ذکر شدهاند:

- کنترل تحریکپذیری. آریپیپرازول میتواند به کاهش تحریکپذیری شدید و طغیان کمک کرده و کنترل احساسات را برای کودکان بیش فعال آسانتر کند.
- مدیریت پرخاشگری. برای کودکان بیش فعال، پرخاشگری میتواند به مبارزه تبدیل شود. آریپیپرازول ممکن است به آنها کمک کند تا این احساسات و رفتارها را کنترل کنند.
- بهبود تمرکز. کودکان بیش فعال که مشکل ناتوانی در تمرکز و توجه دارند، میتوانند با مصرف آریپیپرازول راحتتر تمرکز کنند.
- کاهش رفتارهای تکراری. آریپیپرازول ممکن است به کاهش اعمال تکراری کمک کند و به کودکان کنترل بیشتری بر اعمال خود بدهد.
- بهبود خلقوخو. برخی از کودکان بیش فعال معمولاً با تغییرات خلقی مواجه میشوند. آریپیپرازول میتواند به تثبیت خلقوخوی آنها و ایجاد احساس بهتر کمک کند.
- کاهش اضطراب. آریپیپرازول ممکن است علائم اضطراب را کاهش دهد و تعاملات اجتماعی و فعالیتهای روزانه را برای کودکان بیشفعال راحتتر کند.
تحقیقات نشان میدهند مصرف همزمان این دارو در کنار رفتاردرمانی به بهبود مهارتهای زندگی، تنظیم هیجانی، عملکرد اجرایی و مهارتهای اجتماعی کودکان بیشفعال کمک میکنند و رشد کلی آنها را ارتقا میدهند.

دوز آریپیپرازول برای کودکان چقدر است؟
- دوز معمول برای کودکان: 5 تا 20 میلیگرم روزانه
- دوز اولیه معمولاً 0.5 تا 2 میلیگرم روزانه و بر اساس پاسخ کودک افزایش میشود
- دوز دقیق فقط توسط روانپزشک کودکان تعیین میشود.
هرگز دوز را بدون نظر پزشک تغییر ندهید.
تفاوت آریپیپرازول با ریسپریدون
ریسپریدون و آریپیپرازول هر دو داروهای مورد تأیید FDA برای تحریکپذیری در اوتیسم هستند:
ریسپریدون: برای کودکان 5 تا 16 سال
آریپیپرازول: برای کودکان 6 تا 17 سال
تفاوتها:
ریسپریدون عوارض خوابآلودگی و افزایش وزن بیشتری دارد
آریپیپرازول ممکن است عوارض حرکتی (تَرمور، دیسکینزی) بیشتری داشته باشد
عوارض جانبی آریپیپرازول
عوارض شایع
درحالیکه آریپیپرازول میتواند زندگی کودکان بیش فعال را بهطور مثبت تغییر دهد، ممکن است مانند هر دارویی عوارض جانبی جزئیای داشته باشد. برخی از عوارض جانبی این دارو شامل موارد زیر هستند:

- مشکلات موقتی شکم. کودکان ممکن است در ابتدا کمی احساس تهوع یا ناراحتی کنند.
- خمیازه کشیدن. برخی ممکن است بیشتر خمیازه بکشند، اما فقط بدن در حال تنظیم است.
- نوسانات انرژی. سطوح انرژی ممکن است تغییر کنند و کودک گاهیاوقات فعالتر و گاهی کم انرژیتر است.
- سبکی سر. کودکان ممکن است احساس سرگیجه کنند، اما معمولاً این حالت به سرعت از بین میرود.
- پوزخند و پلک زدن. پلک زدن بیشتر یا داشتن لبخندی خفیف ممکن است اتفاق بیفتد.
- علائم خوابآلودگی. کودکان گاهیاوقات ممکن است کمی احساس خستگی کنند.
- افزایش وزن. یکی از شایعترین عوارض جانبی آریپیپرازول افزایش وزن است.
به یاد داشته باشید، این اثرات اغلب کوتاهمدت هستند.
عوارض جدی احتمالی
- طولانی شدن QT (ریتم غیرطبیعی قلب)
- دیسکینزی دیررس (حرکات غیرارادی)
- سندرم نورولپتیک بدخیم (واکنش نادر اما شدید)
- افزایش خطر رفتار و تفکر خودکشی در کودکان و نوجوانان با داروهای ضدافسردگی
یکی از عوارض جدی قرص آریپیپرازول، افزایش احتمال رفتار و تفکر خودکشی در کودکان، نوجوانان و بزرگسالانی است که داروهای ضدافسردگی برای اختلالات افسردگی اساسی و سایر اختلالات روانپزشکی مصرف میکنند. بنابراین مشورت با پزشک پیش از مصرف این دارو اهمیت زیادی دارد.
پایش منظم در طول مصرف
در طول مصرف آریپیپرازول، پایش منظم زیر لازم است:
وزن و رژیم غذایی (افزایش وزن شایع است)
قند خون و چربی خون (خطر دیابت و اختلال چربی)
سطح پرولاکتین
در موارد خاص: ECG برای بررسی QT
قطع ناگهانی دارو
از قطع ناگهانی دارو خودداری کنید؛ قطع ناگهانی میتواند علائم ترک ایجاد کند. همچنین قبل از ایجاد تغییر در دارو، همیشه با پزشک مشورت کنید.
چه داروهایی با آریپیپرازول تداخل دارند؟
داروهای زیر با آریپیپرازول تداخل دارند. بنابراین این دارو را با هیچ یک از موارد زیر مصرف نکنید:
- برکس پی پرازول
- سیزاپراید
- دکسترومتورفان؛ کینیدین
- دروندارون
- متوکلوپرامید
- پیموزاید
- کینیدین
- تیوریدازین
آریپیپرازول ممکن است با موارد زیر نیز تداخل داشته باشد:
- آنتی هیستامین برای آلرژی، سرفه و سرماخوردگی
- کاربامازپین
- داروهای خاص برای اضطراب یا خواب
- برخی از داروهای افسردگی مانند آمی تریپتیلین، فلوکستین، پاروکستین، سرترالین
- داروهای خاصی برای عفونتهای قارچی مانند فلوکونازول، ایتراکونازول، کتوکونازول، پوساکونازول، وریکونازول
- کلاریترومایسین
- داروهای بیهوشی عمومی مانند هالوتان، ایزوفلوران، متوکسی فلوران، پروپوفول
- لوودوپا یا سایر داروها برای بیماری پارکینسون
- داروهای فشار خون
- داروهای مخصوص تشنج
- داروهایی که عضلات را برای جراحی شل میکنند
- داروهای مخدر برای درد
- سایر داروهایی که فاصله QT را طولانی میکنند (باعث ریتم غیرطبیعی قلب میشوند)
- فنوتیازینها مانند کلرپرومازین، پروکلروپرازین
- ریفامپین
جمع بندی
اگر کودک شما پرخاشگری و تحریکپذیری شدید دارد، میتوانید از خدمات رفتاردرمانی و روانشناسی کودک کلینیک راه کمال استفاده کنید. اگر در تمرکز و توجه مشکل دارد، کاردرمانی و گفتاردرمانی میتوانند کمککننده باشند. اگر نشانههای اوتیسم مشاهده میکنید، مشاوره اوتیسم و غربالگری رایگان ما در کلینیک راه کمال میتواند به ارزیابی دقیقتر و برنامه درمانی مناسب منجر شود. برای دریافت نوبت و مشاوره، با کلینیک تماس بگیرید. گروه توانبخشی راه کمال با تیم متخصص خود، به شما کمک میکند تا بهترین برنامه درمانی را برای کودک خود انتخاب کنید.
منابع
